غار علیصدر

غار علیصدر یکی از بی نظیرترین و خوش منظره ترین غارهای طبیعی قابل قایقرانی جهان است که در روستای علیصدر از توابع بخش گل تپه شهرستان کبودراهنگ و 75 کیلومتری شمال غربی شهر همدان؛ در ارتفاع 1900 متر از سطح دریا واقع شده است.

محققان با مطالعه سنگ های موجود در این غار به این نتیجه رسیده اند که قدمت غار علیصدر به دوره ژوراسیک یعنی حدود 190 میلیون سال پیش باز می گردد.

غار علیصدر در کوه ساری قیه ( صخره زرد) ایجاد شده که در قسمت جنوب روستای علیصدر و چسبیده به آن قرار گرفته است.

در این کوه دو غار دیگر به نام های غار سراب و غار سوباشی وجود دارد که به ترتیب 7 و 11 کیلومتر با غار علیصدر فاصله دارند و چنان که در منابع جغرافیایی آمده آب غار علیصدر از غار سراب سرچشمه می گیرد. نام اصلی غار علی صدر “غار علی سرد” یا “غار علی سد” بوده که به تدریج اصطلاحا به علیصدر معروف شده است.

غار علی صدر یا غار علی سد یا غار علی سرد

غار علیصدر

محوطه اصلی غار علیصدر در همدان از تعداد زیادی تالار بزرگ و کوچک و پیچ در پیچ تشکیل شده است که به وسیله دهلیز ها و دالان های مشبک با یکدیگر مرتبط می شوند و برخی از آنها وسعتی بیش از چند صد متر مربع دارند.

 سقف این غار پوشیده از رسوبات کربنات کلسیم خالص و مخلوط با عناصر شیمیایی دیگر است.

این رسوبات به صورت های مختلف استالاگتیت هایی با فرم های جذاب ایجاد کرده اند و در کف غار و در جاهایی که آب وجود ندارد نیز استالاگمیت ها منظره زیبایی بوجود آورده اند.

منشا آب این غار چشمه های زیر زمینی و علاوه بر آن، ریزش های جوی است که به صورت قطرات آب از دیواره ها و سقف غار به درون آب می ریزد.

در کل این غار عظیم از طریق فرسایش و ایجاد حفره های ریز در توده سنگ های آهکی و به هم پیوستن تدریجی این حفره ها در طی سالیان طولانی ایجاد شده است.

 قسمت های بسیاری در غار علیصدر وجود دارد که هنوز کشف نشده اند از طرفی تمامی بخش های کشف شده نیز قابل بازدید نمی باشند و گردشگران تنها می توانند حدود دو کیلومتر از قسمت های مختلف از غار را بازدید کنند.

 نام این غار به عنوان بیست و سومین اثر طبیعی ملی در فهرست آثار طبیعی ایران ثبت شده است.

شیخ بهایی

هاءالدین محمد بن حسین عاملی ملقب به شیخ بهایی، حکیم، فقیه، عارف، منجم، ریاضیدان، شاعر، ادیب، مورخ و دانشمند نامدار قرن دهم و یازدهم هجری؛ که در دانش های فلسفه، منطق، هیئت و ریاضیات تبحر داشت.

از شیخ بهایی در حدود 95 کتاب و رساله در سیاست، حدیث، ریاضی، اخلاق، نجوم، عرفان، فقه، مهندسی و هنر و فیزیک بر جای مانده است.

 وی از نوادگان حارث همدانی یکی از یاران امیرالمومنین است که در بعلبک متولد شد. دوران کودکی را در جبل عامل، از نواحی شام، در روستایی به نام “جبع” یا “جباع” زیست.

خاندان شیخ بهایی از خانواده های معروف جبل عامل در سده های دهم و یازدهم خورشیدی بوده اند. پدر بهاءالدین عاملی از شاگردان برجسته شهید ثانی بوده است. به پاس خدمات شیخ بهایی به علم ستاره شناسی، یونسکو سال 2009 که مصادف با سال نجوم می بوده نام وی در لیست مفاخر ایران ثبت گردید.

برخی از نویسندگان آثار او را 120 عنوان ذکر کرده اند. جامع عباسی شاخص ترین اثر شیخ بهایی است درفقه و به زبان فارسی که این خود ابتکاری نو در نگارش متون فقهی به شمار می رفت تا آن جا که برخی از صاحب نظران از آن به عنوان اولین دوره فقه فارسی غیر استدلالی که به صورت رساله عملیه نوشته شده است یاد می کنند، این کتاب از یک مقدمه و بیست باب  تشکیل شده است.

شیخ بهایی

هاءالدین محمد بن حسین عاملی ملقب به شیخ بهایی

مهارت شیخ بهایی در ریاضی و معماری و مهندسی معروف بوده و از مهم ترین خدمات شیخ در رونق بخشیدن به شهر اصفهان تعیین سمت قبله مسجد امام اصفهان است. این قبله یابی که با استفاده از ابزارهای آن زمان صورت پذیرفته هفت درجه با جهت واقعی قبله اختلاف دارد.

تقسیم آب زاینده رود به محلات اصفهان و روستاهای مجاور رودخانه، ساخت گلخن گرمابه ای است که هنوز در اصفهان مانده معروف به حمام شیخ بهائی و طراحی منار جنبان اصفهان که هم اکنون نیز پا برجاست به او نسبت داده می شود.

همچنین طرح ریزی کاریز نجف آباد-اصفهان است که به نام قنات زرین کمر، (یکی از بزرگترین کاریزهای ایران) و معماری مسجد امام اصفهان و مهندسی حصار نجف و شاخص تعیین اوقات شرعی (ساعت آفتابی در مغرب مسجد امام را به شیخ بهایی نسبت می دهند.

از مثنویات معروف شیخ بهایی می توان به “نان و حلوا یا سوانح سفر الحجاز”، “نان و پنیر” و “شیر و شکر” اشاره کرد.

کوه های مریخی

کوه های مریخی نام کوه‌هایی با ساختار و شکل ویژه در فاصله ۴۰ تا ۵۰ کیلومتری بعد از شهر چابهار، در مسیر گواتر در سمت چپ جاده است که به دلیل نوع و وضعیت فرسایش و گونه رسوبی خاص، اشکالی شبیه به ناهمواری‌ های سطح مریخ دارد.

این کوه‌ ها به سبب وضعیتی که دارند در دسته‌ی مناطق بدبوم یا بدلند قرار می‌گیرند. ویژگی مشترک این مناطق عدم وجود پوشش گیاهی و نداشتن ارزش چراگاهی است. کوه‌ های مینیاتوری از نوع رسوبی هستند و طبق نظر کارشناسان در گذشته‌ های دور زیر تلی از خاک مدفون بوده‌اند که بر اثر گذشت زمان و بارش باران ‌های موسمی از زیر خاک سر برآورده‌اند.

فرآیندهای تکتونیکی به دلیل فرورانش پوسته عمان به زیر مکران و فرسایش آبی و بادی از جمله مهم ‌ترین دلایل شکل‌ گیری این کوه‌ ها بوده‌اند. شیارهای ریز و یکدستی که روی این کوه‌ ها وجود دارند، سبب شده است تا نام مینیاتوری به خود بگیرند و جلوه‌ای فرازمینی داشته باشند.

 رسوبات آهکی بقایای بدن جانداران دریایی (سخت‌پوستان و ماهی‌ها) به همراه ماسه و خاک رس، مواد اصلی تشکیل‌دهنده رسوبات این کوه‌ ها است.

 کوه های مریخی بیش از 4 تا 5 میلیون سال قدمت دارند و جزو رشته کوه های مهم جنوب شرقی ایران محسوب می‌شوند. لایه های زیرین و قدیمی تر متعلق به دوره میوسن میانی هستند که در آن زمان بیشتر بی ‌مهرگان و نهنگ و کتانجک ها زندگی می‌کردند.

کوه های مریخی

کوه های مریخی

کوه های مریخی رنگی میان طوسی و سفید دارند و با تغییر نور روز، رنگ های متفاوتی به خود می گیرند. قدمت این کوه ها به 4 تا 5 میلیون سال قبل باز می گردد و رشته کوهی را تشکیل می دهند که ده ها کیلومتر به سمت شرق امتداد دارد.

این رشته کوه در ادامه کوه های زاگرس شکل گرفته و کوه هایی را با ارتفاع متفاوت در خود جای داده است؛ در جایی شاهد کوه های 5 متری هستیم و در نقطه ای دیگر به ناگاه ارتفاع آن ها از 100 متر هم تجاوز می کند. با توجه به اینکه اینکه جنس کوه‌ها از ماسه و خاک رس و رسوبات آهکی‌ست، چابهاری‌ها در تولید سیمان و آجر هم از خاک این کوه‌ها استفاده می‌کنند.

در آسمان این ناحیه می‌شود ۱۴ صورت فلکی را در یک زمان رصد کرد. در این منطقه مجتمع گردشگری ‌ساخته شده است که در آن امکانات رفاهی مختلف مانند آلاچیق، سوئیت و سکویی برای رصد ستاره‌ ها موجود می باشد.

انتشار کتاب الکترونیکی معرفی جاذبه های گردشگری مشهد (انگلیسی)

در این کتاب جاذبه های گردشگری مشهد به همراه آثار منتخب عکاسان به زبان انگلیسی معرفی شده است.

برای کسب اطلاعات بیشتر و دانلود کتاب لطفا بر روی دکمه زیر کلیک نمایید.

 

 

Mashhad ITourismA English

Mashhad ITourismA English

شهر زیرزمینی کاریز

شهر زیرزمینی کاریز کیش یا همان “کاریز” که برخی منابع قدمت آن را به 2500 سال پیش رقم زده اند در عمق 22 متری زمین بوجود آمده است و این شهر زیرزمینی جذاب و محصور کننده با دالان‌ های پوشیده شده از مرجان و فسیل چند میلیون ساله و حیاط مرکزی که آب شیرین قنات از آن جریان دارد، به یکی از مهم ‌ترین جاذبه‌های گردشگری کیش بدل شده است.

این جزیره که قدمتی حدود 2500 سال دارد، نمونه ای از هنر و تبهر معماران ایرانی در آن زمان بوده است. در شهر زیرزمینی کاریز، سنگواره هایی با قدمت 270 تا 570 سال و همچنین سقف پوشیده از صدف و مرجان های دریایی به چشم می خورد.

شهر زیرزمینی کاریز کیش

شهر زیرزمینی کاریز کیش

سقف مرجانی کاریز زمانی بستر دریا بوده است و قطر آن به 7 متر نیز می رسد. این سقف پر از صدف و آبزیانی است که به صورت فسیل در آمده اند و به راحتی قابل مشاهده است. این کاریز در ابتدا دارای دو رشته است که از دو سوی جزیره، منطقه صفین و باغو سرچشمه می گیرند.

این رشته ها پس از پیمودن مسیری مشخص به محل فعلی مجموعه فرهنگی سیاحتی شهر زیرزمینی کیش می رسند و به سه رشته تبدیل می گردند. آب پس از این محل در یک رشته، جریان پیدا کرده و به شهر قدیمی حریره منتهی می شود که در انتهای مسیر بازدید از کاریز کیش قابل مشاهده است. در طول مسیر گذر آب،  274 حلقه چاه برای برداشت آب به چشم می خورد که تعداد 74 چاه در مجموعه کاریز کیش قرار دارد. وجود این تعداد چاه در مسیر یک قنات، حکایت از این دارد که در این کاریز، آب هم به صورت ساکن بوده و هم به سمت مظهر کاریز جریان و حرکت داشته است.

اگر به هنگام بازدید به سقف کاریز نگاه کنید، یکی از حلقه های چاه را که اخیرا در لایه مرجانی به ضخامت هفت متر ایجاد شده را می بینید که فرمی مخروطی دارد. آب موجود در کاریز کیش حاصل از بارندگی های فصلی است که در این منطقه رخ می دهد.

مرجان های موجود در مسیر آب های کاریز سبب تصفیه شدن آب می شوند و در لایه گل مارن ذخیره می شود تا در قنات جریان یابد. همچنین از مهمترین ویژگی های شهر زیرزمینی کاریز در کیش هوای خنکی است که به طور دائم در آن موج می زند و در طول سال تغییری نمی کند.

جشن تیرگان

تیرگان یکی از بزرگ ‌ترین جشن‌ های ایران باستان است که، بنا به سنت، در تیر روز از تیر ماه مصادف با سیزدهم تیر، به تقویم زرتشتی برابر با دهم تیرماه در تقویم خورشیدی، همه ساله توسط زرتشتیان در ستایش و گرامیداشت “تیشتـر” با آیین‌ ها و مراسم ویژه ‌ای برگزار می ‌شود.

جشن تيرگان به همراه نوروز و مهرگان و سده از جمله مهم ترين جشن های ايرانيان است که در گذشته برای ايرانيان اهميت وافری داشت و اين جشن را با شکوه و زيبا برگزار میکردند. جشن تیرگان روز کمان کشیدن آرش کمانگیر، قهرمان اسطوره ای ایران، از فراز البرز برای تعیین مرز ایران و فدا کردن جان خود برای وطن و همچنین روز بزرگداشت مقام نویسندگان در ایران باستان بوده است.

این جشن در کنار آب‌ ها، با شور و هیجان بسیار با مراسمی وابسته به آب و پاشیدن آب بر روی یکدیگر با نام “آب ‌ریزگان” یا “آب‌ پاشان” یا “سرشوران” و آرزوی بارش باران و دوري از خشكسالي همراه است. یکی دیگر از مراسم این جشن “فال کوزه” است.

جشن تیرگان

جشن تیرگان روز کمان کشیدن آرش کمانگیر

آب در جشن تیرگان اهمیت زیادی دارد و به همین خاطر این جشن معمولا در کنار رودخانه و چشمه برپا می‌شود. یکی از رسم و رسومات این جشن هم رسم جالب و هیجان‌انگیز آب پاشیدن روی همدیگر است تا گرمای هوای تیر به در شود.

در مراسم آب پاشان، مردم به یاد فرشته تیشتر یا فرشته  باران و به خاطر گرمای هوا  همدیگر را به واسطه آب پاشیدن خنک می‌کنند. روز پیش از جشن تیرگان دختری کوزه سبز رنگی را پر از آب می‌کند و بین همه آنهایی که آرزویی دارند دور می‌چرخاند.

آرزومندان هر کدام سکه، انگشتر، سنجاق سر یا چیز کوچکی را در کوزه می‌اندازند. دختر، کوزه را در زیر درخت همیشه سبزی مثل سرو یا کاج می‌گذارد. در روز جشن و بعد از مراسم آب پاشان، همان دختر کوزه را بین آنهایی که آرزو کرده‌اند، می‌برد. پیران جمع شعری را با صدای بلند می‌خوانند و دختر بعد از تمام شدن هر شعر دستش را درون کوزه می‌برد و شی هر کسی را به خودش می‌دهد. شعر خوانده شده هم جواب آرزویی است که کرده  است.

یکی دیگر از رسم های تیرگان بدین صورت است که در ابتدای مراسم و بعد از خوردن شیرینی، بندی که از هفت رنگ پارچه یا ریسمان رنگی بافته شده را به دست می‌بندند، بندی که به آن تیر و باد می‌گویند. ۹ روز بعد و در روز باد در  پشت‌بام یا جای بلندی دستبند را به باد می‌سپارند تا آرزوهایشان را با خود ببرد.

امیرکبیر

میرزا محمد تقی خان فراهانی متولد 1186 در اراک، مشهور به امیر کبیر ، یکی از صدراعظم های ایران در زمان ناصرالدین شاه قاجار بود.

امیرکبیر در دوره صدارت خود خوش درخشید و گام‌های جدی برای نوسازی و روزآمد کردن کشور برداشت. کربلایی قربان پدر امیرکبیر در دستگاه میرزا عیسی (میرزا بزرگ) پدر میرزا ابوالقاسم قائم‌‌ مقام سمت آشپزی داشت. مادر امیرکبیر فاطمه‌ سلطان دختر استاد شاه محمد‌ بنا از اهالی فراهان بود.

میرزا محمدتقی خان به خاطر هوش و استعداد کم‌ نظیرش از همان دوران نوجوانی مورد توجه میرزابزرگ و سپس قائم ‌مقام فراهانی قرار گرفت و به ترتیب به سمت منشی‌گری آن دو دست یافت و به سرعت مورد توجه قائم‌ مقام و عباس میرزا نایب ‌السلطنه قرار گرفت. اولین تجربه سیاسی میرزامحمدتقی خان همراهی خسرومیرزا فرزند نایب‌ السلطنه و هیئت همراه او در سفرش به روسیه تزاری بود. میرزاتقی خان طی سالهای آتی بیش‌از‌پیش در انجام امور دیوانی و غیره لیاقت و شایستگی نشان داد و در اواخر دوران سلطنت فتحعلی ‌شاه در دستگاه محمدخان زنگنه امیرنظام و پیشکار آذربایجان وارد خدمت شد.

از مهمترین مأموریتهای سیاسی امیرنظام در دوران سلطنت محمد شاه ریاست نمایندگی دولت ایران در کمیسیون صلح ارزنة ‌الروم بود که به عنوان “وکیل تام الاختیار” ایران در ماه صفر 1259 آغاز شد و به‌رغم تمام مشکلاتی که بروز کرد پس‌از چهار سال که از اقامت امیرکبیر در عثمانی سپری می‌شد قرارداد صلح مطلوبی با عثمانی به امضا رسید.

امیرکبیر

میرزا محمد تقی خان فراهانی، مشهور به امیرکبیر

از جمله اقدامات مهم امیرکبیر پایان دادن و سرکوب شورش محمدحسن خان سالار فرزند اللهیارخان آصف الدوله در خراسان بود.

در همان حال امیرکبیر ضمن نظم بخشیدن بر امور دستگاه سلطنت و حکومت و کنترلی که بر اعمال و رفتار دیوانیان، شاهزادگان، خاندان سلطنت، رجال و صاحبان قدرت و غیره اعمال می‌کرد اصلاحات گسترده ای در امور اداری کشور به عمل آورد و با ریشه‌کن کردن بسیاری از مفاسد اداری و مالی در اداره امور کشور نظمی نو پدید آورد.

از دیگر اصلاحات امیرکبیر بازسازی ارتش و قشون و پایه‌گذاری نظمی نو در نیروی نظامی کشور بود. از دیگر اقدامات امیرکبیر ایجاد چاپارخانه، تذکره خانه (اداره گذرنامه)، بنای بازار و تیمچه و سرای امیر در تهران، تأسیس سازمان اطلاعاتی- جاسوسی و خبررسانی و خفیه ‌نویسی بود که در دوران صدارت او بسیار کارآمد عمل می‌کرد.

امیر کبیر همچنین تلاش های بسیاری برای اصلاحات قضایی و به تبع آن از میان برداشتن رسم بست ‌نشینی انجام داد که در موارد بسیار، روندی انحراف ‌‌آمیز یافته بود.

پسته ایران

پسته درخت کوچکی است که مبدأ آن خاورمیانه و آسیای مرکزی است و در کشورهایی مانند ایران، سوریه، ترکمنستان و غرب افغانستان رشد می‌کند. این درخت میوه ای تولید می‌کند که خوراکی و بسیار لذیذ است. پسته واژه‌ای فارسی است که از طریق زبان لاتین وارد زبان‌های اروپایی شده ‌است.

ایران و ایالات متحده آمریکا، دو کشور اصلی در زمینه تولید و صادرات پسته در جهان به‌شمار می‌روند. به‌طوری‌که حدود ۷۰ تا ۸۰ درصد تولید سالانه پسته در اختیار این دو کشور بوده ‌است.

در سال ۱۹۲۹ دانشمند گیاه‌شناسی آمریکایی ویلیام ای. وایتهوس تنها ظرف ۶ ماه در مزارع باغ‌های کشت پسته ایرانی، با جمع‌آوری بذر و انجماد آن‌ها به صورت انبوه، تولید را برای یافتن پسته‌های متمایز پیدا کرد. او با برگرداندن یک کیسه ۲۰ پوندی (۹کیلوگرم) بذر به آمریکا بازگشت.

بیش از ۹۰ درصد پسته آمریکا در ایالت کالیفرنیا تولید می‌شود و در ایران شهرستان رفسنجان بیشترین تولید را به خود اختصاص داده ‌است. تولید پسته در ایران پیشینه چند هزار ساله دارد. اما پسته‌کاری در آمریکا در دهه ۱۹۳۰ میلادی با کاشتن بذر پسته ایرانی آغاز شده ‌است.بر اساس آمار موجود اولین پارت های صادراتی پسته از ایران به خارج کشور در زمان قاجار آغاز شد و تا قبل از انقلاب با توجه به زمینه های کم تولید، این حجم صادرات در حد چند تن باقی ماند.

بعد از انقلاب و با حفر چاه های مختلف کشاورزی در حدود سال های 61 به بعد در مناطق مستعد کاشت پسته، بسیاری از پسته کاران اقدام به کاشت گسترده پسته کردند، این کاشت پسته در سالیان اخیر باعث شد تا ایران به عنوان اولین تولیدکننده پسته لقب بگیرد.
از حدود سال 80 به بعد ایران سکان صادرات پسته را در دست گرفت و بدون رقیب در جهان فعالیت می نمود. هرسال حدود ۸ تا ۱۰ درصد محصول به صورت کال(پسته سبز) چیده می‌شود و بقیه به صورت خشک در انبارها ذخیره خواهد شد تا به مصرف برسد.

پسته رفسنجان

پسته ایران

برخی شهرها که در ایران می توانیم در این زمینه از آنها نام ببریم شهرهای اطراف دریاچه ارومیه مثل شهر بناب و بسیاری از شهرهای خراسان شمالی است که شرایط فوق را دارند: خاک شور نباشد و حاصل خیز نسبی باشد؛ آب زیاد شور نباشد و امکان آبیاری حدود هفت روز برای نهال های هیبریدی و یا سنتی را داشته باشد.

عمر خیام

عمر بن ابراهیم خیام در سال 439 هجری (1048 میلادی) در شهر نیشابور و در زمانی به دنیا آمد که ترکان سلجوقی بر خراسان، ناحیه ای وسیع در شرق ایران، تسلط داشتند. خیام نیشابوری یکی از حکما و ریاضی دانان و شاعران بزرگ ایران در اواخر قرن پنجم و اوایل قرن ششم است. سال ولادت او دقیقا مشخص نیست. به این علت به او خیام می گفتند که پدرش به شغل خیمه دوزی مشغول بوده است. او از بزرگترین دانشمندان عصر خود به حساب می آمد و دارای هوشی فوق العاده بوده و حافظه ای نیرومند و قوی داشت. در دوران جوانی خود به فراگیری علم و دانش پرداخته به طوری که در فلسفه، نجوم و ریاضی به مقامات بلندی رسید و در علم طب نیز مهارت داشته به طوری که گفته شده او سلطان سنجر را که در زمان کودکی به مرض آبله گرفتار شده بود معالجه کرد. او به دو زبان فارسی و عربی نیز شعر می سرود و در علوم مختلف کتابهای با ارزشی نوشته است. خیام در زمان خود دارای مقام و شهرت بوده است و معاصران او همه وی را به لقبهای بزرگی مانند امام، فیلسوف و حجه الحق ستوده اند.

عمر بن ابراهیم خیام نیشابوری

خیام در سال 461 هجری به قصد سمرقند، نیشابور را ترک کرد و در آنجا تحت حمایت ابوطاهر عبدالرحمن بن احمد, قاضی القضات سمرقند اثربرجسته خودرادر جبرتالیف کرد. سپس به اصفهان رفت و مدت 18 سال در آنجا اقامت گزید و با حمایت ملک شاه سلجوقی و وزیرش نظام الملک، به همراه جمعی از دانشمندان و ریاضیدانان معروف زمانه خود، در رصدخانه ای که به دستور ملکشاه تاسیس شده بود، به انجام تحقیقات نجومی پرداخت. حاصل این تحقیقات اصلاح تقویم رایج در آن زمان و تنظیم تقویم جلالی (لقب سلطان ملکشاه سلجوقی) بود. در تقویم جلالی، سال شمسی تقریبا برابر با 365 روز و 5 ساعت و 48 دقیقه و 45 ثانیه است. سال دوازده ماه دارد 6 ماه نخست هر ماه 31 روز و 5 ماه بعد هر ماه 30 روز و ماه آخر 29 روز است هر چهارسال، یکسال را کبیسه می خوانند که ماه آخر آن 30 روز است و آن سال 366 روز است. هر چهار سال، یکسال را کبیسه می خوانند که ماه آخر آن 30 روز است و آن سال 366 روز می شود در تقویم جلالی هر پنج هزار سال یک روز اختلاف زمان وجود دارد در صورتیکه در تقویم گریگوری هر ده هزار سال سه روز اشتباه دارد.

حافظ

خواجه شمس‌الدین محمد شیرازی متخلص به “حافظ”، ملقب به لسان الغیب، غزلسرای بزرگ و از بزرگان شعر و ادب پارسی است. گرایش حافظ به شیوه سخن‌پردازی خواجوی کرمانی و شباهت شیوه سخنش با او مشهور است. او از مهم ‌ترین اثرگذاران بر شاعران پس از خود شناخته می‌شود. هرساله در تاریخ ۲۰ مهرماه مراسم بزرگداشت حافظ در محل آرامگاه او در شیراز با حضور پژوهشگران ایرانی و خارجی برگزار می‌شود. پدر حافظ بهاالدین در ایام كودكی شمس الدین محمد از دنیا رفت. پس از آن حافظ با مادرش زندگی سختی را در پیش گرفت و برای كسب درامد به كارهای سخت و طاقت فرسا پرداخت و به سختی به تحصیل علوم پرداخت و در مجالس درس علما و بزرگان زمان خود حضور یافت. در شعرهای حافظ اشاره های کوچکی از زندگی خودش شده است و بیشتر غزل های او شخصیت های افسانه ای که سروده است در ذهن مردم تداعی میکند. ولی باز هم با توجه به اشارات دیوان حافظ و منابع معتبر و قابل استناد حافظ در خانواده ای با وضعیت مالی متوسط متولد شده و در جوانی قرآن را حفظ کرده و برای همین به او حافظ گفته میشود.

خواجه شمس‌الدین محمد شیرازی

شمس الدين از دوران کودکی به مکتب روی آورد و  به یادگیری علوم زمان خويش پرداخت و از اين بزرگان بويژه قوام الدين عبدا… بهره ها گرفت. در دوران امارت شاه شیخ ابواسحاق به دربار راه پیدا کرده و احتمالاً شغل دیوانی پیشه کرده است. علاوه بر شاه ابواسحاق در دربار شاهان آل مظفر شامل شاه شیخ مبارزالدین، شاه شجاع، شاه منصور و شاه یحیی نیز راه داشته است. شاعری پیشه اصلی او نبوده و امرار معاش او از طریق شغلی دیگر (احتمالا دیوانی) تأمین می شده است. دیوان حافظ شامل 500 غزل، 42 رباعی و چندین قصیده می باشد که در طول 50 سال سروده است. از آن جایی که حافظ تنها در لحظاتی که خاص و الهام بخش بود به سرودن اشعارش می پرداخت، به طور متوسط در هر سال فقط 10 غزل سروده و تمرکز او خلق اثری شایسته مقام واقعی معشوق بوده است.تاکنون بیش از چهارصد بار به اشکال مختلف به زبان فارسی و زبان های دیگر در دنیا به چاپ رسیده است. حافظ را چیره دست ترین غزل سرای زبان فارسی می دانند، نوآوری اصلی حافظ در تک بیت های درخشان ،مستقل و خوش مضمون است که سروده است.